Công trình Hồ chứa nước Định Bình được xây dựng trên sông Kôn tại xã Vĩnh Hảo, huyện Vĩnh Thạnh, tỉnh Bình Định, cách thành phố Quy Nhơn khoảng 83 km về phía tây bắc.
Công trình đầu mối Hồ chứa nước Định Bình được xây dựng trên sông Kôn tại xã Vĩnh Hảo, huyện Vĩnh Thạnh, tỉnh Bình Định, cách thành phố Quy Nhơn khoảng 83 km về phía tây bắc. Từ thành phố Quy Nhơn đi ngược theo Đại lộ Nguyễn Huệ, rẽ vào quốc lộ 19, cuối cùng là đi theo tỉnh lộ 637 là đến công trình.
Hồ Định Bình là một trong những công trình thủy lợi và thủy điện đầu tiên tại Việt Nam có đập chắn nước tạo hồ kiểu bê tông trọng lực, được thi công bằng công nghệ bê tông đầm lăn. Đây là công trình thủy lợi – thủy điện đa mục tiêu, được khởi công xây dựng ngày 17/5/2003, khánh thành đưa vào sử dụng ngày 22/6/2009.
Công trình có các chức năng, nhiệm vụ chính sau đây:
– Cung cấp nước tưới cho 27.660 ha đất nông nghiệp (dự kiến sau khi phát huy hết năng lực, công trình có thể đảm bảo cấp đủ nước tưới cho khoảng 34.000 ha đất nông nghiệp).
– Cấp nước cho dân sinh và các ngành kinh tế khác như nuôi trồng thủy sản, sản xuất công nghiệp của tỉnh Bình Định.
– Phòng lũ tiểu mãn, lũ sớm, lũ muộn với tần suất 10%. Hạn chế tác hại của lũ chính vụ.
– Cấp nước duy trì dòng chảy mùa kiệt với lưu lượng tối thiểu 3,0 m3/s, giảm xâm nhập mặn và bảo vệ môi trường sinh thái hạ lưu sông Kôn.
– Kết hợp phát điện với công suất lắp máy N = 6,6 MW.
Dưới đây là một vài thông số kỹ thuật chủ yếu:
| 1) Hồ chứa: | ||
| – Diện tích lưu vực: | 826 km2. | |
| – Mực nước chết: | 65,00 m. | |
| – Mực nước dâng bình thường: | 91,93 m. | |
| – Mực nước gia cường: | 93,27 m. | |
| – Dung tích chết: | 16,28 x 106 m3. | |
| – Dung tích hữu ích: | 209,93 x 106 m3. | |
| – Tổng dung tích hồ: | 226,21 x 106 m3. | |
| – Dung tích phòng lũ: | 227,48 x 106 m3. | |
2) Đập chính ngăn dòng: | ||
| – Loại đập: | Bê tông trọng lực, đầm lăn. | |
| – Chiều cao lớn nhất: | 54,55 m. | |
| – Chiều dài đỉnh đập: | 571 m (phần không tràn dài 388 m). | |
| – Tràn xả mặt: | ||
| + Cao trình ngưỡng: | 80,93 m. | |
| + Van cung: | 6 cửa, kích thước 14,0 x 11,0 (m). | |
| – Tràn xả đáy: | ||
| + Cao trình ngưỡng: | 58,00 m. | |
| + Van phẳng: | 6 cửa, kích thước 6,0 x 5,0 (m). | |
3) Nhà máy thủy điện: | ||
| – Kiểu nhà máy | Sau đập. | |
| – Số tổ máy: | 2 x 3,3 MW. | |
| – Công suất lắp máy: | 6,6 MW. | |
Ảnh trên: Một góc Công trình đầu mối hồ Định Bình
Định Bình là một trong các công trình thủy lợi nằm trong Quy hoạch phát triển thủy lợi, phát triển kinh tế – xã hội lưu vực sông Kôn – sông Hà Thanh và khu vực Nam Trung bộ do Bộ Nông nghiệp và PTNT lập và phê duyệt.
Công trình do các nhà thầu trong nước có năng lực và kinh nghiệm thi công và giám sát thi công xây dựng theo quy định hiện hành. Tuy nhiên do đập chính ngăn dòng là đập bê tông trọng lực thi công bằng công nghệ đầm lăn, loại đập mà trong nước chưa có tiêu chuẩn kỹ thuật thi công nên phải áp dụng tiêu chuẩn của nước ngoài.
Hồ Định Bình từ ngày đưa vào khai thác đều vận hành theo đúng quy trình do Bộ Nông nghiệp và PTNT ban hành. Quy trình được lập theo 14TCN 121:2002 – Hồ chứa nước – Công trình thủy lợi – Quy định về lập và ban hành quy trình vận hành điều tiết (Theo Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật – Luật số 68/2006QH 11), tiêu chuẩn này đã được thay thế bới TCVN 8412:2010 Công trình thủy lợi – Hướng dẫn lập quy trình vận hành)
Ngoài hồ thủy lợi Định Bình, trên hệ thống sông Kôn – Hà Thanh còn có nhiều hồ thủy lợi và hồ thủy điện khác. Để quản lý vận hành các hồ chứa này trong mùa lũ an toàn, phục vụ tốt yêu cầu và nhiệm vụ thiết kế đề ra, theo đúng quy định của Luật Tài nguyên nước (Luật số 17/2012/QH13), Luật Phòng, chống thiên tai (Luật số 33/2013/QH13), Thủ tướng Chính phủ đã ban hành các quyết định sau đây:
-.Quyết định số 1462/QĐ-TTg ngày 21/8/2014 về việc ban hành Quy trình vận hành liên hồ chứa trên lưu vực sông Kôn – Hà Thanh trong mùa lũ hàng năm. Kèm theo Quyết đinh này là Quy trình vận hành liên hồ chứa, bao gồm các hồ Vĩnh Sơn A, Vĩnh Sơn B, Trà Xom 1, Định Bình, Núi Một và Thuận Ninh.
– Quyết định số 1841/QĐ-TTg ngày 29/10/2015 về việc ban hành Quy trình vận hành liên hồ chứa trên lưu vực sông Kôn – Hà Thanh, bao gồm các hồ: Vĩnh Sơn A, Vĩnh Sơn 5, Trà Xom 1, Định Bình, Núi Một, Thuận Ninh và Văn Phong. Quyết định này thay thế Quyết định số 1462/QĐ-TTg ngày 21/8/2014 .
– Quyết định số 936/QĐ-TTg ngày 30/7/2018 về việc ban hành Quy trình vận hành liên hồ chứa trên lưu vực sông Kôn – Hà Thanh, bao gồm các hồ: Vĩnh Sơn A, Vĩnh Sơn B, Vĩnh Sơn C, Vĩnh Sơn 4, Vĩnh Sơn 5, Trà Xom 1, Định Bình, Núi Một, Thuận Ninh và Văn Phong. Quyết định này thay thế Quyết định số 1841/QĐ-TTg ngày 29/10/2015.
